بعضي ها دست والدين يا بزرگان يا عالم را بوسه ميکنند حکم اين چيست؟ وخصوصآ در خانقاه ها مي بينيم که اهل تصوف مريد ها دست هاي پير شان را به شکلي رکوع و سجده بوسه ميکنند و بعضي مريد ها را وقتي جذبه ميگيرند در پيش روي پاي پير شان رکوع وسجده ميکنند و مي افتند شما بگوييد اين طور پير ها را ما چي گفته ميتوانيم و اين ها چه نيت در دل دارند ؟ آيا کدام حديث داريم که کدام صحابه دست پيامبر ص را بوسه کرده باشد و يا کدام اصحاب پيامبر ص را جذبه گرفته باشد و يا در حالت عبادت بيخود شده باشد؟ و من نميدانم چطور اين مريد ها را جذبه ميگيرند و بيخود ميشوند؟
الحمدلله،
علما در مورد بوسيدن دست ( ماداميکه براي تعظيم و بزرگداشت نباشد)اختلاف دارند:
حافظ ابن حجر رحمه الله مي گويد:
"و علما در زمينه بوسيدن دست اختلاف کرده اند،امام مالک آنرا درست نمي داند ولي بعضي از متاخرين آنرا جايز دانشته اند و به آنچه که عمر رضي الله عنه روايت کرد در مورد : در آن هنگام كه الله تعالي توبهي سه نفرِ بازمانده از جنگ تبوك را قبول كرد، كعب بن مالك- كه يكي از آنها بود- به مسجد رفت و رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ در ميان يارانش نشسته بود، در اين حال شخصي بنام طلحه بن عبيدالله رضي الله عنه به پيشواز كعب شتافت و با او مصافحه نموده و پذيرش توبهاش را به او تبريك گفت؛ رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كه شاهد اين رفتار بود چيزي نگفت و أبو لبابة وكعب بن مالك و دوستشان در هنگام توبه نمودن دست مبارک پيامبر صلي الله عليه وسلم را بوسيدند." (فتح الباري 11/57). در ضمن سند حديث مربوط به کعب ابن مالک در صحيح ابن حبان است)
همچنين بوسيدن دست پدر توسط فرزند جايز است چنانکه ثابت شده كه پيامبر اكرم صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ به هنگام ورود دخترش فاطمه رضي الله عنها از جا بلند ميشد و دستش را گرفته و ميبوسيد. و فاطمه نيز با پدرش چنين رفتاري داشت.(حديث عايشه، رواه أبو داود (4/355) والترمذي (5/700) وصححه العلامة الألباني في مشكاة المصابيح (3689)).
که بوسيدن دست در اينجا بخاطر اکرام و اجلال است.
بنابراين بوسيدن دست ماداميکه به جهت تعظيم اشخاص و تبرک به آنها نباشد در اينصورت اين امر مباح بنظر مي رسد.هر چند که برخي از علما آنرا در حق بزرگان و علما مستحب مي دانند و برخي ديگر مکروه دانسته اند.
امام نووي در "المجموع " مي فرمايد:"بوسيدن دست مرد صالح و زاهد و عالم مستحب است، و همچنين بوسيدن افراد با تقوا... و (حکم)بوسيدن سر و پايش نيز بمانند بوسيدن دستش است.
ابن حجر هيتمي در " الفتاوى الفقهية الكبرى " آورده است: علي ابن ابي طالب رضي الله عنه دست عباس و پايش را بوسيد.
خلاصه اينکه بوسيدن دست والدين مستحب است ولي بين علما در مورد بوسيدن دست علما و افراد صالح اختلاف وجود دارد، ولي بنظر مي رسد که اگر بوسيدن دست کسي به نيت تعظيم و خوار نمودن خود باشد حرام و شرک است و اگر همراه با رکوع و سجده براي شخص باشد کفر و شرک آن بيشتر خواهد شد.
والله اعلم
وصلي الله وسلم علي محمد و علي آله و اتباعه الي يوم الدين
سايت جامع فتاواي اهل سنت و جماعت
IslamPP.Com