::ISLAMPP.COM::     دانلود کل سایت بصورت آفلاین! کلیک کنید     ::ISLAMPP.COM::     @ توجه توجه @ به سؤالات تکراری پاسخ داده نخواهد شد، پس لطفا قبل از ارسال سوال، در سایت جستجو کنید@

 اخبار جديد

صفحه أصلى

فتاواى متن

فتاواى صوتى

فتاواى تصويرى

گروهبندى فتاوى

كتابخانه فتاوى

جديدترين فتاوى

دانلود کتاب

اصول و تعبير خواب

فرستادن سؤال

جستجو در سايت

پيشنهادات و انتقادات

ارتباط با ما

درباره ما

آمار سايت

1624423 تعداد بازديد سايت

29705 تعداد كل فتاوى

9091 تعداد فتاواى متن

11381 تعداد فتاواى صوتى

9233 تعداد فتاواى تصويرى

144652534 تعداد كل فتاواى خوانده وشنيده شده

62301 تعداد كل فتاواى ارسال شده

 

نمايش فتاوى

 

فتاوى -->> -->>  فتواى انتخاب شده

سهم ارث دختری از ماترک پدربزرگش درحالیکه مادر آن دختر فوت کرده است
شماره فتوى 7733

تعداد بازديد 4906

فرستادن به دوست 

 چاپ كردن

تاريخ اضافه 2013-02-02

 

مردی مثلاً به اسم احمد می میرد، از وی یک زن و یک دختر بجا میماند، باید خاطر نشان ساخت که احمد دو برادر و یک خواهر نیز دارد. قبل از تقسیم میراث احمد، زن و دخترش هردو ازدواج میکنند، بعد از مدتی دختر احمد نیز میمیرد و از وی یک دختر که نواسه احمد میشود به جای میماند. داماد احمد هم بعد از مدتی با زنی دیگری ازدواج میکند و تشکیل خانواده میدهد. حالا مشخصا در میراث احمد نواسه وی که یک دختر است چقدر سهم دارد.

البته برادران و خواهر احمد و زنش زنده هستند فقط دخترش فوت کرده است ویک برادر احمد با همین زنش ازدواج کرده است. حال همه میراث وی را زنش گرفته و میگوید این همه به وی و همسرش میرسد. و آیا اگر دیگران حق خویش را به زن احمد ببخشند نواسه اش حق مطالبه را دارد یا نه؟


الحمدلله،

هرگاه شخصی اموالی داشته باشد و بمیرد، ماترک او باید در بین تمام ورثه های او آنگونه که شرع تعیین کرده، تقسیم گردد، و کسی حق ندارد سهم دیگران را از آن خود کند، ولی می تواند سهم خود را به دیگران ببخشد، ولی اگر یکی از ورثه ها سهم خود را نبخشید، سهم او محفوظ است و باید به او داده شود.

در اینجا نوه احمد فقط از مادرش (یعنی دختر احمد) ارث می برد، بنابراین ابتدا باید سهم دختر احمد را مشخص کنیم، بعد از آنکه سهم او تعیین شد، اینبار می بایست سهم وی را بین ورثه اش (دختر و شوهرش) تقسیم نمود تا مشخص شود سهم دختر چقدر خواهد شد، پس لازمست دو بار تقسیم ارث صورت گیرد، یک بار تقسیم ارث بین ورثه احمد، و یک بار بین ورثه دختر احمد.

اول : تقسیم ارث بین ورثه احمد :

ورثه احمد عبارتند از : (زن و دختر و دو برادر و یک خواهرش).

1- ابتدا نصف کل ماترک احمد به دخترش می رسد، به دلیل فرموده الله متعال : «فَإِن کُنَّ نِسَاء فَوْقَ اثْنَتَیْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثَا مَا تَرَکَ وَإِن کَانَتْ وَاحِدَةً فَلَهَا النِّصْفُ» (نساء 11).

یعنی: «و اگر فرزندان شما، (دو دختر و) بیش از دو دختر باشند، دو سوم میراث از آن آنهاست؛ و اگر یکی باشد، نیمی (از میراث) از آن اوست».

2- بعد از آن، یک هشتم اموال ماترک احمد به زن او تعلق می گیرد، به دلیل فرموده الله تعالی : «.. فَإِنْ کَانَ لَکُمْ وَلَدٌ فَلَهُنَّ الثُّمُنُ مِمَّا تَرَکْتُمْ مِنْ بَعْدِ وَصِیةٍ تُوصُونَ بِهَا أَوْ دَینٍ ..» (نساء: 12). یعنی: (و برای زنان) اگر برای شما فرزندی باشد، یک هشتم از آن آنهاست بعد از انجام وصیتی که کرده‏اید، و ادای دین.

3- بعد از جدا کردن سهم دختر و زن احمد، هرچه باقی ماند بین دو برادر و خواهر احمد توزیع می شود، به گونه ایکه سهم هر برادر دو برابر سهم خواهرشان باشد، به دلیل فرموده الله متعال : « .. وَإِنْ کَانُوا إِخْوَةً رِجَالًا وَنِسَاءً فَلِلذَّکَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَیینِ ..» (نساء: 176).

یعنی: و اگر برادران و خواهران با هم باشند، (تمام اموال را میان خود تقسیم می‏کنند؛ و) برای هر مذکّر، دو برابر سهم مؤنّث است.

پس تا اینجا سهم دختر احمد مشخص شد که نصف کل اموال باقی مانده احمد پس از مرگش به تنها دخترش تعلق می گیرد، لذا باید مشخص کنند که احمد پس از وفاتش چقدر اموال و دارایی داشته، بعد نصف آنرا جدا کرده و برای دخترش درنظر بگیرند، و نصف دیگر آن بین (زن احمد و دوبرادر و خواهرش) بر طبق تقسیم بندی فوق توزیع گردد.

اما چون دختر احمد ازدواج می کند و صاحب یک دختر می شود و بعداً فوت می کند، اکنون باید اموالی که دختر احمد از پدرش به ارث برده، مابین ورثه اش (یعنی ورثه دختر احمد) تقسیم شود؛ و ورثه دختر احمد عبارتند از : (دخترش (نوه احمد)، مادرش (زن احمد)، شوهرش (داماد احمد)، دو عمویش (برادران احمد) و عمه اش (خواهر احمد)).

قبلا مشخص شد که سهم دختر احمد نصف ماترک احمد است؛ پس باید این نصف اموال را پس از جدا کردن از ماترک احمد، این بار بین ورثه دختر احمد تقسیم کرد :

 

دوم : تقسیم ارث دختر احمد بین ورثه اش :

1- ابتدا نصف ماترک به دخترش (نوه احمد) تعلق می گیرد، به دلیل فرموده الله تعالی: « فَإِنْ کُنَّ نِسَاءً فَوْقَ اثْنَتَیْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثَا مَا تَرَکَ وَإِنْ کَانَتْ وَاحِدَةً فَلَهَا النِّصْفُ» (نساء 11).

یعنی: « و اگر فرزندان شما، (دو دختر و) بیش از دو دختر باشند، دو سوم میراث از آن آنهاست؛ ولی اگر یکی باشد، نیمی (از میراث) از آن اوست».

2- بعد از آن یک چهارم (ربع) ماترک به شوهرش (داماد احمد) تعلق می گیرد، به دلیل فرموده الله متعال : « وَلَکُمْ نِصْفُ مَا تَرَکَ أَزْوَاجُکُمْ إِن لَّمْ یَکُن لَّهُنَّ وَلَدٌ فَإِن کَانَ لَهُنَّ وَلَدٌ فَلَکُمُ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَکْنَ» (نساء 12).

یعنی: و برای شما، نصف میراث زنانتان است، بشرطیکه آنها فرزندی نداشته باشند؛ اما اگر فرزندی داشته باشند، یک چهارم از آن شماست.

3- و یک ششم ماترک به مادرش (زن احمد) تعلق می گیرد، به دلیل فرموده الله تعالی : « وَلِأَبَوَیْهِ لِکُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ مِمَّا تَرَکَ إِنْ کَانَ لَهُ وَلَدٌ» (نساء 11).

یعنی: «برای هر یک از پدر و مادر او، یک ششم میراث است، اگر (میت) فرزندی داشته باشد».

4- بعد از آنکه این تقسیم فوق صورت پذیرفت، هرقدر که از ماترک باقی مانده باشد بطور مساوی مابین دوبرادر احمد (یعنی عموی دختر احمد) تقسیم می شود، و به عمه او (خواهر احمد) سهمی نمی رسد. به دلیل فرموده پیامبر صلی الله علیه وسلم : «ألحقوا الفَرائضَ بأَهْلها فَما بَقی فَهو لأوْلی رَجُلٍ ذَکَر». متفق علیه

یعنی: «سهمیه های ارث را به صاحبان آنها بدهید، هر هر چه باقی ماند؛ به نزدیک ترین فرد مذکر (از خویشاوندان میت) بدهید».

 

پس در اینجا برای آنکه مشخصاً سهم نوه احمد را مشخص کنیم، لازم بود ابتدا سهم مادرش (یعنی دختر احمد) را از ماترک احمد مشخص کنیم، که نصف اموال احمد از آن او می شد. بعد چون دختر احمد نیز فوت می کند، پس این بار سهم دخترش (یعنی نواسه احمد) را از میراث مادرش تعیین می کنیم که بر طبق تقسیم فوق؛ نصف اموال از ماترک مادرش (دختر احمد) به او می رسد، که اگر فرض کنیم دختر احمد هیچ مالی بجز سهم خود از میراث پدرش را نداشته، در آنصورت سهم دختر او (یعنی نواسه احمد) می شود : نصف ماترک دختر احمد، یعنی نصف نصف ماترک احمد، که می شود : یک چهارم (ربع) ماترک احمد که متعلق به نوه اش می شود. و واجب است این سهم را به او پرداخت نمود مگر آنکه خودش با رضای خاطر سهم خود را ببخشد، در غیر اینصورت باید یک چهارم از کل ماترک احمد به او پرداخت شود.

قابل ذکر است به دلیل حساسیت تقسیم ارث و گاها دادن اطلاعات نادرست از سوی کاربران؛ توصیه می شود که برای تقسیم آن نزد قاضی شرع یا یک عالم دینی آگاه به مسائل میراث رجوع کنید تا بدین ترتیب اختلاف و کدورتی بین وارثان پیش نیاید.

 

والله اعلم

وصلی الله علی نبینا محمد وعلی اله وصحبه وسلم

سایت جامع فتاوای اهل سنت و جماعت

IslamPP.Com